U srcu grada, galerije i muzeji otvaraju vrata ljubiteljima umetnosti, nudeći im priliku da istraže bogatstvo kreativnog izraza domaćih i internacionalnih umetnika. Odlazak na izložbe u Beogradu nije samo kulturni izlet, već i putovanje kroz različite dimenzije ljudske misli, emocija i društvenih fenomena. Od avangardnih performansa i duboko promišljenih instalacija do intimnih slika i skulptura, beogradska scena nudi nešto za svakoga. U narednim redovima, vodićemo vas kroz najnovije izložbe koje trenutno osvajaju pažnju javnosti, pružajući vam uvid u bogatstvo kulturnih dešavanja.
Izložbe u Beogradu
Dejvid Hokni: Od papira do ekrana / Muzeju savremene umetnosti
Više od pola veka nakon što je kao mladi umetnik imao samostalnu izložbu u Muzeju savremene umetnosti u Beogradu, Dejvid Hokni ponovo dolazi na Ušće – ovoga puta kao jedna od najznačajnijih figura svetske umetničke scene. Izložba „Dejvid Hokni: Od papira do ekrana“ biće otvorena za javnost od 12. juna do 12. avgusta 2025., dok je svečano otvaranje zakazano za 11. jun u 18 časova.
Postavka obuhvata pregled Hoknijevog stvaralaštva od njegovih ranih radova na papiru, pa sve do najnovijih dela nastalih uz pomoć digitalnih tehnologija. Kroz više decenija karijere, Hokni je neprestano pomerao granice medija – od slikarstva i crteža, preko fotografije, pa sve do iPada i savremenih formi vizuelne komunikacije. Rođen 1937. godine, Dejvid Hokni ostavio je dubok trag u istoriji umetnosti, kako kao inovator forme, tako i kao hroničar svakodnevice, svetlosti i prostora. Njegov rad je neodvojiv od britanske savremene umetnosti, ali i univerzalan po pitanju teme, boje i emocije.
Izložbu organizuju Muzej savremene umetnosti, Britanski savet u Londonu i Beogradu, i Ambasada Ujedinjenog Kraljevstva u Srbiji, uz podršku umetnika i njegovog studija. Posebnu zahvalnost organizatori upućuju umetničkom kritičaru Martinu Gejfordu na doprinosu katalogu izložbe. Beograd ovom izložbom ne samo da odaje priznanje umetniku koji je ostavio trag u istoriji Muzeja još 1970. godine, već i potvrđuje svoju ulogu na savremenoj umetničkoj mapi Evrope. Izložba „Od papira do ekrana“ predstavlja retku priliku da se u regionu sagleda delo umetnika čiji pogled na svet – i dalje, nakon svih ovih godina – ostaje jednako radoznao, radikalan i svež.
FRAGMENTI / Stovarište Materijala
Mladi umetnik Ilija Josić, čije stvaralaštvo spaja klasične slikarske tehnike sa savremenim umetničkim izrazom, predstaviće svoju prvu samostalnu izložbu radova pod nazivom „FRAGMENTI“ u prostoru Stovarište Materijala na adresi Koste Glavinića 17. Izložba donosi snažnu vizuelnu i emotivnu poruku – borbu pojedinca sa društvenim kalupima, potiskivanjem autentičnosti i večitim pitanjem identiteta. Kroz apstraktne kompozicije i upečatljive simbole, posebno kroz motiv gas-maske, Josić istražuje kako nas spoljašnji pritisci oblikuju, guše i udaljavaju od onoga što zaista jesmo.
Gas-maska, kao centralni motiv izložbe, funkcioniše kao metafora, simbolizuje filtriranje emocija, skrivenu ranjivost i potrebu za distancom u savremenom društvu. Kroz te slike, umetnik ne nudi samo estetiku, već i snažnu poruku – poziv na oslobađanje, ličnu istinu i otpor prema društvenim očekivanjima.
„Ova izložba ne teži savršenstvu. Svaka pukotina, svaka mrlja, kadar i linija deo su nečeg dubljeg: ličnih borbi, neizgovorenih osećanja, unutrašnjih lomova i trenutaka koje ne možemo objasniti rečima. Ovde, haos nije prepreka – on je izvor. Ovo nije samo umetnička izložba. Ovo je manifest. Poziv svima koji znaju da red ne donosi uvek mir, da se smisao često krije u neskladu, a sloboda u izrazu.“ – rekao je Ilija Josic.
Ilija Josić (1999), iz Beograda, diplomirao je digitalni marketing, ali je svoj puni izraz pronašao u vizuelnoj umetnosti. Njegov rad karakterišu dinamične kompozicije, izražajan crtež i emotivna dubina, dok kao veliku inspiraciju ističe Vladimira Veličkovića. Umetnost za njega predstavlja put samoistraživanja i transformacije.
„FRAGMENTI“ nisu samo izložba slika – to je poziv na razmišljanje, ali i na hrabrost da budemo ono što jesmo.
Javno telo / Muzej savremene umetnosti
Izložba “Javno telo“, nakon uspešne prezentacije u Kulturnom centru Srbije “Ivo Andrić“ u Pekingu, stiže u beogradski Muzej savremene umetnosti kao fokusirani segment posvećen filmskim i video radovima umetnika koji su tokom sedamdesetih godina činili jezgro beogradskog konceptualnog kruga. U pitanju su Marina Abramović, Neša Paripović, Zoran Popović i Raša Todosijević, čiji su radovi ostavili snažan trag u okviru takozvane nove umetničke prakse, razvijane u paraleli sa globalnim tokovima konceptualne umetnosti. Kustoskinja izložbe, Una Popović, selektovala je dela koja svedoče o performansu kao ključnom izražajnom sredstvu generacije umetnika koji su se neposredno bavili telom, društvom i granicama umetničkog čina.
Na prvom nivou muzeja biće prikazani radovi koji nisu samo vizuelni zapisi performansa već i promišljanja o ulozi umetnika, o telu kao političkoj i estetskoj kategoriji, i o načinu na koji se individualni identitet oblikuje kroz društvene interakcije.
Među njima je snimak performansa “Oslobađanje memorije“ Marine Abramović iz 1976. godine, u kojem umetnica koristi sopstveno telo da bi istražila procese čišćenja i introspekcije. Paripovićev film “N.P. 77“, koji prati umetnika kako hoda kroz grad bez jasnog cilja, predstavlja šetnju kao čin otpora i kontemplacije, dok Zoran Popović u svojim filmovima beleži internacionalne umetničke događaje i figure kao što je Jozef Bojs, dovodeći u dijalog domaću i međunarodnu umetničku scenu. Video rad Raše Todosijevića “Was ist Kunst, Marinela Koželj?“ iz 1979. godine koristi direktan govor, repetitivne fraze i prisustvo ženskog tela da bi otvorio pitanja o moći, jeziku i značenju umetnosti.
Izložba otvara slojevitu naraciju o telu u javnom prostoru, klasifikujući performanse prema njihovim karakteristikama – analitički, ekspresivni i bihevioralni. Ovi pristupi osvetljavaju lične stavove umetnika prema socijalnim temama, društvenim normama, ženskom iskustvu i mentalnim procesima pojedinca u okviru kolektiva. Umetnička tela se tako transformišu u mesta političkog komentara, duhovne borbe i estetskog istraživanja. “Javno telo” u ovom izdanju ne predstavlja samo istorijsku retrospektivu, već i prostor u kojem savremeni posmatrač može da promisli kako se umetnost telom i dalje koristi kao oružje protiv zaborava, kao čin prisustva u vremenu koje sve češće briše tragove individualnog izraza.
Izložba je otvorena od 25. aprila do 16. juna 2025. godine, u Muzeju savremene umetnosti u Beogradu.
Nebo je puno iskri, sve što nam treba je predaleko / Galerija Novembar
U galeriji Novembar otvorena je izložba Ane Knežević pod naslovom „Nebo je puno iskri, sve što nam treba je predaleko“, koja kroz svetlosno-zvučne i prostorne instalacije ispituje granice percepcije, tišine i prisustva. Umetnica ovom postavkom unosi suptilnu napetost između unutrašnjih i spoljašnjih svetova, pozivajući posmatrača da se zadrži u zoni kontemplacije, bez potrebe za narativom ili racionalizacijom.
Izložba obuhvata dve nove instalacije kreirane posebno za arhitekturu galerije Novembar. Rad „We lie among our atoms and I speak to you“ donosi poetski dijalog između tela i prostora kroz svetlosne impulse i zvučne fragmente, dok „There is no ground here“ izaziva osećaj lebdenja i gubitka orijentacije, kao da tlo pod nogama nestaje i prepušta nas stanju čistog postojanja. Obe instalacije funkcionišu kao prostorni eseji o nestalnosti, međuprostoru i vezi između mikrokosmosa i makrokosmosa.
U okviru postavke nalazi se i serija crteža Micro Tuning, raspoređena kao ambijentalna instalacija koja dopunjuje tematsku strukturu izložbe. Crteži deluju kao vizuelne partiture – tihi tragovi unutrašnjih rezonanci, nastalih u dijalogu sa zvukom i svetlom. Kustoskinja i umetnička direktorka galerije, Mia David, oblikovala je izložbu kao celinu koja ne samo da prati razvojni tok rada Ane Knežević, već i odgovara na specifičnosti galerijskog prostora. „Nebo je puno iskri, sve što nam treba je predaleko“ je ne samo prostorna i čulna postavka, već i intimna meditacija o udaljenosti, nežnosti i granicama dodira.
Izložba je već otvorena i predstavlja važan doprinos savremenoj umetničkoj sceni, nudeći retku priliku da se u samom centru grada uroni u svet koji ne traži ništa osim prisutnosti
Ilija Bosilj: trijumf umetnosti / Galerija Srpske akademije nauke i umetnosti
U Galeriji Srpske akademije nauka i umetnosti (SANU) u Beogradu otvorena je retrospektivna izložba pod nazivom “Ilija Bosilj: Trijumf umetnosti“, koja traje od 25. marta do 8. juna 2025. godine. Ova izložba predstavlja sveobuhvatan uvid u stvaralaštvo jednog od najznačajnijih predstavnika naivnog i art-brut slikarstva sa prostora bivše Jugoslavije.
Autorka izložbe je istoričarka umetnosti dr Ivana Bašičević Antić, umetnikova unuka, koja je postavku osmislila kao dijalog između umetničkog opusa Ilije Bosilja i savremenih teorijskih pristupa u tumačenju umetnosti. Izložba obuhvata oko stotinu dela iz brojnih muzejskih i privatnih kolekcija, od kojih su mnoga prvi put predstavljena javnosti. Pored slika, posetioci mogu videti i dokumentarni film o umetniku, kao i dvojezični katalog izdanja SANU koji prati izložbu.
Ilija Bašičević Bosilj (Šid, 1895–1972) bio je samouki umetnik koji je počeo da se bavi slikarstvom u poznim godinama života, nakon što je tokom Drugog svetskog rata boravio u Beču i upoznao se sa delima Gustava Klimta. Prve gvaševe i crteže uradio je 1957. godine, a od 1958. počeo je da slika uljanim bojama. Njegov opus karakteriše jedinstveni vizuelni jezik kojim je izražavao ličnu filozofiju i duhovna promišljanja, ostavivši iza sebe više od dve hiljade dela.
Izložba „Ilija Bosilj: Trijumf umetnosti“ pruža priliku posetiocima da se upoznaju sa različitim etapama umetnikovog rada, od ranih radova do zrelog perioda, uključujući i kontroverzni čin slikanja pred komisijom, koji je predstavljao osporavanje autorstva umetnika i njegovog sina Dimitrija. Ova retrospektiva osvetljava značaj Ilije Bosilja u kontekstu svetske umetnosti, gde je njegovo delo izlagano rame uz rame sa radovima Pabla Pikasa, Marka Šagala i drugih velikana.
Izložba je otvorena za posetioce svakog dana, osim ponedeljkom, u radnom vremenu Galerije SANU. Ulaz je slobodan.
